Vluchtelingen en trauma

Cultuurspecifieke dimensies bij ondersteuning van en zorg voor getraumatiseerde vluchtelingen.

Nederland kent ruim drie miljoen inwoners met een allochtone achtergrond (van wie 2 miljoen niet-westers); in de grote steden is momenteel meer dan de helft van de jongeren allochtoon. Allochtonen vormen een risicogroep met betrekking tot de ontwikkeling van angststoornissen, in het bijzonder een posttraumatische stressstoornis (PTSS). De reguliere evidence based behandeling voor angststoornissen (TF-CGT of EMDR) kent echter een geringe doelmatigheid en kosteneffectiviteit voor deze groep. Zo zijn er aanwijzingen dat de psychotherapeutische behandeling van allochtone patiënten vaker problematisch verloopt (bv. in termen van drop-out, onder allochtonen 45% versus 28% onder autochtonen) ten gevolge van diverse culturele barrières (denk aan taalbarrières en verschil in verklaringsmodellen voor ziekte). Dit resulteert in substantiële nadelige psychosociale consequenties voor de patiënt (behandelingen leiden niet tot voldoende symptoomreductie) en belangrijke economische consequenties vanwege de blijvende problematiek die een volwaardig functioneren in de maatschappij in de weg staat, bijvoorbeeld op het gebied van arbeidsparticipatie.

De onder Arq Psychotrauma Expert Groep ressorterende zorgorganisaties kennen substantiële aantallen (niet-westerse) allochtonen in hun behandelpopulaties. Zo vormen vluchtelingen binnen Stichting Centrum ’45 meer dan de helft van de totale patiëntenpopulatie, is bij het IVP een aanzienlijke groep allochtonen met arbeidsgerelateerde problemen in behandeling, en ziet men bij Equator louter patiënten met een vluchtelingachtergrond. De ontwikkellijn gaat echter niet alleen om vluchtelingen en asielzoekers maar ook om tweede en derde generatie (en dus Nederlandssprekende) allochtonen. Het betreft werkgerelateerde traumatische ervaringen (zoals gewelddadige agressie-incidenten) maar ook getroffenen door (huiselijk) geweld, geweld op straat, of ongelukken en rampen.

Vluchtelingen en trauma

Het optimaliseren van diagnostiek, indicatiestelling en behandeling van getraumatiseerde vluchtelingen en asielzoekers door onderzoek naar diagnostiek op maat, normeren/valideren van instrumenten voor vluchtelingen en asielzoekers, het ontwikkelen van diagnostische instrumenten, alsmede het evalueren van (innovatieve) interventies/behandelingen voor deze doelgroep

Eindproducten:

  • Klinisch bruikbare aanbevelingen voor diagnostiek, indicatiestelling en behandeling van vluchtelingen en asielzoekers
  • Cultuur sensitieve diagnostische instrumenten en geëvalueerde behandelmodules.
  • Publicaties, presentaties en trainingsmodules tbv disseminatie van kennis en kunde

Partners:

  • Expertiseteam Vluchtelingen en Trauma, EOP, en HOZ/VVAC
  • Kenniscentrum Migratie